Otelinize ve Yatırımınıza Değer Veriyorsanız, Ekip Motivasyonuna Özen Gösterin

Çinli devlet adamlarından biri Konfüçyüs’e sorar: "Maiyetimin daha ciddi, sadık ve hevesle çalışabilmeleri için ne yapabilirim?"
Konfüçyüs yanıt verir: "Maiyetine liderlik yaparken onlara saygıyla yanaş ki, onlar da ciddi olsunlar. Onlara babacan ve şefkatli davran ki, sana sadık kalsınlar. Onları iyiye teşvik et, bilmeyenlere öğretici ol ki, hevesleri artsın."
Yıllar önce kaleme aldığım bu satırlar, aradan geçen zamana, değişen teknolojiye ve modern yönetim sistemlerine rağmen turizm ve ağırlama (hospitality) sektörünün en temel gerçeğini özetlemeye devam ediyor: Milyon dolarlık yatırımları ayakta tutan beton ve dekorasyon değil, o tesisin içindeki insan kaynağıdır.
Günümüzde motivasyon; ekibin içindeki çalışma enerjisini harekete geçirmek ve hizmet kalitesini sürdürülebilir kılmak adına en kritik operasyonel kaldıraçtır. Bir otelde veya restoranda ekibinizi doğru motive edemezseniz, operasyonel anlamda karşılaşacağınız tablo kaçınılmazdır:
Liderlik Zafiyeti ve Aidiyet Kaybı: Yöneticiler ekibin saygısını kazanamaz, kurum kültürü ve aidiyet gelişmez.
Hizmet Kalitesinde Düşüş: Misafire yansıması gereken o samimi gülümseme kaybolur; yönetici arkasını döndüğünde lakayt bir servis başlar.
Operasyonel Disiplinsizlik: Vardiya giriş-çıkış saatleri esner, departmanlar arası iletişim kopar ve ekip içi gruplaşmalar (hizipleşmeler) başlar.
Görünmez Maliyetler ve Demirbaş Yıpranması: İşletme mülkiyetine, mutfak ve servis ekipmanlarına karşı özensiz davranılır; fire ve zayiat oranları artar.
Yüksek Personel Devir Hızı (Turnover): Kendini güvende hissetmeyen çalışanlar ilk fırsatta ayrılır, sürekli yeni personel arama ve alıştırma maliyeti doğar.
Kriz ve İş Güvenliği Riskleri: İş kazaları ve raporlu gün sayıları artar; yangın, sel veya teknik arıza gibi acil durumlarda ekip kriz anında özveriyle aksiyon alamaz.
Motivasyon Tepeden Başlar
Bir Genel Müdürün, en alt kademedeki komiden departman müdürlerine kadar tüm ekibi motive edebilmesi için, öncelikle Genel Müdürün yatırımcı/işveren tarafından motive edilmesi ve yetkilendirilmesi şarttır. Aksi halde atılacak her adım eksik kalacaktır.
Sürdürülebilir bir ekip motivasyonu için 6 temel sacayağının eksiksiz kurulması gerekir:
Fiziksel Standartların Eşitlenmesi: Lojman, soyunma odaları, personel yemekhanesi, üniforma ve ulaşım imkanları tesisin yıldız sayısıyla paralel olmalıdır. "Bina 5 yıldız, personel alanları yıldızsız" anlayışı sürdürülemez.
İş Güvencesi ve Adalet: Çalışanlar anlık kaprislerle veya sudan sebeplerle işlerini kaybetme korkusu yaşamamalıdır. Gelecek kaygısı taşımayan, adil bir yönetime inanan personel işine dört elle sarılır.
Takdir, Eğitim ve İletişim: Personel; yaptığı iyi işte takdir edilmek, gelişimi için eğitim almak ve hatalarının misafir ya da diğer çalışanların önünde rencide edilmeden, insanca uyarılmasını bekler. Sabahları yöneticisinden duyacağı samimi bir "Günaydın" bile günün enerjisini değiştirir.
Kademe Gözetmeksizin Saygı: Steward’dan bellboy’a, aşçıdan güvenliğe, departman müdüründen genel müdür yardımcısına kadar herkesin bu çarkın vazgeçilmez bir parçası olduğu hissettirilmelidir.
Şeffaf ve Zamanında Ücret Politikası: Maaşların tam ve gününde ödenmesi, yan hakların korunması ve enflasyon karşısında çalışanın ezilmemesi en temel motivasyon unsurudur.
Liyakat ve Terfi Sistemi: Özverili çalışan, misafir memnuniyetine veya işletme verimliliğine katkı sağlayan personelin ödüllendirilmesi ve terfi ettirilmesi, tüm ekibe verilen en güçlü mesajdır.
"Nitelikli Personel Bulamıyoruz" Mazereti ve Görünmez Zarar Bilançosu
Sektörde sıkça duyduğumuz bir savunma vardır: "Bu vizyonu uygulayacak nitelikli müdür veya personel mi var?"
Cevabım net: Evet, var. Uluslararası otel zincirleri bu ekipleri kurabiliyorsa, yerli işletmeler de kurabilir. Üstelik global markalar çoğu zaman "deneyimli" isimler yerine; öğrenmeye açık, yabancı dili olan, güler yüzlü ve enerjisi yüksek genç adayları alıp kendi kurum kültürleriyle eğitmeyi tercih eder. Eğer bu profillere ulaşamıyorsanız, düğüm ücret ve çalışma politikalarınızda demektir.
Yatırımcılarımıza şu soruyu sormak isterim: Milyonlarca dolar harcayarak kurduğunuz tesisinizi, demirbaşlarınızı ve marka itibarınızı; masraf olur diye eğitmediğiniz, şartlarını iyileştirmediğiniz, mutsuz bir ekibe emanet etmiyor musunuz?
Bu mutsuzluğun faturası sandığınızdan çok daha ağırdır:
Demirbaşlarınız ve ekipmanlarınız vaktinden önce yıpranıp yenileme maliyeti çıkarmıyor mu?
Kötü hizmet nedeniyle düşen misafir puanları, oda fiyatlarınızı (ADR) ve doluluk oranlarınızı aşağı çekmiyor mu?
Finans ve muhasebe departmanlarınız, yüksek personel sirkülasyonunun ve kötü servisin yarattığı bu görünmez gelir kaybını bilançonuza yansıtmıyor mu?
Geleneksel, tepeden inmeci yönetim alışkanlıklarını geride bırakıp; insan odaklı, ölçülebilir ve çağdaş işletmecilik hedeflerine odaklandığınızda hem ekibinizin yüzünün güldüğünü hem de kârlılığınızın arttığını göreceksiniz.
Konfüçyüs’ün asırlar öncesinden verdiği o reçeteyi başucunuza koyun; çünkü mutlu çalışan, mutlu misafir ve kârlı işletme demektir.
Kayhan Özen
2005 İstanbul





Yorumlar